Universiteti i Tiranës, në bashkëpunim me Elsevier, ka aktivizuar aksesin në distancë për platformat shkencore ScienceDirect, Scopus dhe Scopus AI, duke ofruar mundësi të reja për personelin akademik, kërkuesit shkencorë, doktorantët dhe studentët për të shfrytëzuar burimet më të avancuara të informacionit shkencor ndërkombëtar.

Si të aktivizoni aksesin në distancë?

Për të përdorur shërbimin, ndiqni hapat:

Përfitimet nga krijimi i një llogarie personale Elsevier

Përmes një llogarie personale, përdoruesit mund të përdorin funksionalitete shtesë, si:

• ruajtja e kërkimeve (Saved Searches);
• krijimi i njoftimeve automatike (Alerts) për publikime të reja;
• monitorimi i citimeve;
• personalizimi i profilit të autorit dhe analizave bibliometrike;
• përdorimi i funksionaliteteve të avancuara të Scopus AI.

Burime dhe materiale udhëzuese

Universiteti i Tiranës inkurajon të gjithë personelin akademik, kërkuesit shkencorë, doktorantët dhe studentët të shfrytëzojnë sa më gjerësisht këto burime shkencore, të cilat kontribuojnë në forcimin e kërkimit shkencor, rritjen e cilësisë së publikimeve akademike dhe rritjen e dukshmërisë ndërkombëtare të veprimtarisë kërkimore të Universitetit të Tiranës.

The post Universiteti i Tiranës zgjeron aksesin në burimet shkencore ndërkombëtare përmes platformave Elsevier appeared first on UNIVERSITETI I TIRANËS.

The post Newsletter Prill – Qershor 2026 appeared first on UNIVERSITETI I TIRANËS.

Universiteti i Tiranës ka kënaqësinë të shpallë thirrjen për pjesëmarrje në edicionin e katërt të Konferencës Shkencore Studentore Ndërkombëtare “Kërkimi shkencor dhe edukimi në perspektivën e studentëve dhe studiuesve të rinj (IV)”, duke ftuar studentët e cikleve Bachelor, Master dhe Doktoraturë, si edhe studiuesit e rinj, të bëhen pjesë e një forumi akademik kushtuar kërkimit shkencor, dialogut ndërdisiplinor dhe shkëmbimit të ideve.

Konferenca synon të krijojë një hapësirë frymëzuese ku studentët dhe studiuesit e rinj të prezantojnë rezultatet e punës së tyre kërkimore, të ndajnë përvoja dhe praktika të mira, si dhe të diskutojnë sfidat dhe perspektivat bashkëkohore të shkencës dhe arsimit.

Duke promovuar mendimin kritik, inovacionin dhe kreativitetin, konferenca kontribuon në zhvillimin e një kulture të qëndrueshme kërkimore dhe në fuqizimin e brezit të ri të studiuesve.

Njëkohësisht, konferenca synon të forcojë bashkëpunimin akademik ndërmjet universiteteve dhe institucioneve kërkimore, në nivel kombëtar dhe ndërkombëtar, duke nxitur krijimin e rrjeteve të reja profesionale dhe shkencore.

Aty ku mendjet e reja bashkohen, kërkimi shkencor shndërrohet në dije, bashkëpunim dhe ndikim për të ardhmen.

Kush mund të marrë pjesë?

Informacion shtesë

• Gjuhët e konferencës do të jenë shqip dhe anglisht.
• Pjesëmarrësit do të dorëzojnë dhe prezantojnë punën e tyre në gjuhën shqipe ose angleze.
• Pjesëmarrja është pa pagesë.
• Konferenca do të mbahet në Dhjetor 2026, në Tiranë.
• Punimet do të zhvillohen fizikisht dhe online.
• Të gjithë autorët do të marrin certifikatë pjesëmarrjeje.

Data të rëndësishme

Temat e konferencës

Temat e konferencës përfshijnë fushat në vijim. Inkurajohet edhe trajtimi i tematikave ndërdisiplinore që lidhin këto fusha, duke përfshirë edhe integrimin e Inteligjencës Artificiale në kontekste të ndryshme akademike dhe profesionale.

The post Hapet thirrja për pjesëmarrje në Konferencën e IV-të Shkencore Studentore Ndërkombëtare! appeared first on UNIVERSITETI I TIRANËS.

The European Competence Framework for Research Managers (RM Comp) represents a significant step towards the professionalisation of research management across Europe. Developed to support individuals and institutions engaged in research and innovation, the framework provides a comprehensive reference for the knowledge, skills, and competencies required to successfully manage and support research activities.

Research managers play a crucial role in enabling high-quality research. Their work spans a wide range of responsibilities, from supporting funding applications and managing research projects to fostering international collaborations, ensuring compliance, promoting research integrity, and facilitating knowledge transfer.

Recognising the growing importance of these roles, RM Comp establishes a common European framework to support career development, capacity building, and organisational excellence in research management.

Seven key competency areas

Within these areas, the framework identifies competencies that are essential for effective research management, including strategic planning, critical thinking, project management, data stewardship, research finance, stakeholder engagement, leadership, communication, ethics and integrity, artificial intelligence, and knowledge valorisation.

Four-level competency progression model

A key feature of RM Comp is its four-level competency progression model:

This progression model enables professionals and institutions to assess current capabilities, identify development needs, and support continuous professional growth. The framework therefore serves not only as a career development tool but also as a strategic resource for organisations seeking to strengthen their research support ecosystem.

In an increasingly competitive and complex research landscape, effective research management is essential for maximising research impact, enhancing international collaboration, attracting funding, and supporting excellence in research and innovation.

The RM Comp framework provides a shared language and a structured approach to achieving these goals across the European Research Area.

Researchers, research managers, university leaders, research support offices, and policymakers are encouraged to explore the framework and consider how it can contribute to the development of strong, sustainable, and future-oriented research environments.

The post THE EUROPEAN COMPETENCE FRAMEWORK FOR RESEARCH MANAGERS appeared first on UNIVERSITETI I TIRANËS.

Autori: Edison ZAÇAJ

• Institucioni: Universiteti i Tiranës,  Fakulteti i Ekonomisë, Departamenti i Kontabilitetit

• Fusha e studimit:  Kontabilitet

• Data e publikimit: 08.07.2026

• Disertacioni gjendet i publikuar në Gjuhën Shqipe

© E drejta e autorit: Edison ZAÇAJ

Publikuar nga Universiteti i Tiranës
Bazuar në aktet ligjore, rregulloreve dhe politikave të UT-ës

👉 Klikoni këtu për të parë disertacionin e plotë (PDF)

ABSTRAKT

Ky punim doktorature u ndërmor në kuadër të nevojës në rritje për përmirësimin e menaxhimit financiar në Institucionet e Arsimit të Lartë (IAL) publike, ku metodat tradicionale të llogaritjes së kostos rezultojnë të kufizuara në pasqyrimin e saktë të shpërndarjes së kostove indirekte. Nën presionin për transparencë, llogaridhënie dhe përdorim më efikas të fondeve publike, studimi synon zhvillimin e një modeli të avancuar të kostos, duke integruar metodën e kostos bazuar në aktivitet (ABC) dhe përmirësimin e saj koston bazuar në kohën e secilit aktivitet (TDABC).

Qëllimi kryesor i punimit ka të bëjë me ndërtimin e një modeli praktik dhe të zbatueshëm për universitetet, i cili rrit saktësinë në shpërndarjen e kostove në nivel programi studimi. Metodologjia bazohet në një qasje të kombinuar teorike dhe empirike, përmes një rasti studimor konkret, ku identifikohen aktivitetet kryesore, burimet përkatëse dhe ndërtohen “activity” dhe “cost pools”. Modeli fokusohet te metoda TDABC duke llogaritur kapacitetin praktik dhe koston për njësi kohore (CCR).

Studimi tregon se modeli ABC/TDABC rrit transparencën dhe saktësinë e kostove duke i lidhur ato me aktivitetet dhe burimet. Ai mundëson identifikimin e kapaciteteve të papërdorura dhe mbështet vendimmarrjen strategjike. Integrimi i TDABC thjeshton modelin dhe përmirëson qeverisjen financiare në IAL.

Fusha: Kontabilitet

Fjalët kyce: Metoda ABC, Metoda TDABC, Institucione të Arsimit të Lartë, ekuacione kohore, kapacitet praktik (CCR), efikasitet operacional

ABSTRACT

This doctoral dissertation was undertaken due to the growing need to improve financial management in public Higher Education Institutions (HEIs), where traditional cost accounting methods show significant limitations in accurately allocating indirect costs. Under increasing pressure for transparency, accountability and more efficient use of public funds, the study aims to develop an advanced costing model by integrating Activity-Based Costing (ABC) and its evolution into Time-Driven Activity-Based Costing (TDABC).

The main objective of the study is to design a practical and implementable model for universities that enhances the accuracy of cost allocation at the study program level. The methodology is based on a combined theoretical and empirical approach, through a specific case study in which key activities and relevant resources are identified, and “activity pools” and “cost pools” are developed. The model focuses on TDABC by calculating practical capacity and cost per unit of time (CCR).

The study demonstrates that the ABC/TDABC model improves cost transparency and accuracy by linking costs directly to activities and resources. It also enables the identification of unused capacity and supports strategic decision-making. The integration of TDABC simplifies the model and contributes to improved financial governance in higher education institutions.

Field of study: Accounting

Keywords: ABC method, TDABC method, Higher Education Institutions, timing equations, practicapl capacity (CCR), operational efficiency

The post Edison ZAÇAJ – Mundësia e zbatimit të metodës ABC/TDABC në Institucionet e Arsimit të Lartë. Rast Studimi – Programi i ciklit të dytë të studimeve në Fakultetin e Ekonomisë appeared first on UNIVERSITETI I TIRANËS.

• Autori:  Gjyliza BREGU  

• Institucioni: Universiteti i Tiranës,  Fakulteti i Shkencave të Natyrës. Departameniti Kimi.

• Fusha e studimit:  Kimi e Aplikuar

• Data e publikimit: 08.07.2026

• Disertacioni gjendet i publikuar në Gjuhën Shqipe

© E drejta e autorit:  Gjyliza BREGU

Publikuar nga Universiteti i Tiranës
Bazuar në aktet ligjore, rregulloreve dhe politikave të UT-ës

👉 Klikoni këtu për të parë disertacionin e plotë (PDF)

The post Gjyliza BREGU – POTENCIALI TERAPEUTIK I MJALTIT NË SHËRIMIN E PLAGËVE DHE KANCERIT TË LËKURËS NGA MOSTRA MJALTI ME ORIGJINË TË NDRYSHME GJEOGRAFIKE DHE BOTANIKE NË VENDIN TONË appeared first on UNIVERSITETI I TIRANËS.

• Autori:  Ina PASHO 

• Institucioni: Universiteti i Tiranës,  Fakulteti i Shkencave të Natyrës. Departameniti Kimi.

• Fusha e studimit:  Kimi e Aplikuar

• Data e publikimit: 08.07.2026

• Disertacioni gjendet i publikuar në Gjuhën Shqipe

© E drejta e autorit: Ina PASHO 

Publikuar nga Universiteti i Tiranës
Bazuar në aktet ligjore, rregulloreve dhe politikave të UT-ës

👉 Klikoni këtu për të parë disertacionin e plotë (PDF)

The post  Ina PASHO – STUDIMI ANALITIK I NATYRALITETIT TË MJALTIT VENDAS MBËSHTETUR NË PROFILET E DISA PARAMETRAVE appeared first on UNIVERSITETI I TIRANËS.

• Autori:  Esmeralda HALO  

• Institucioni: Universiteti i Tiranës,  Fakulteti i Shkencave të Natyrës. Departameniti Kimi.

• Fusha e studimit:  Kimi e Aplikuar

• Data e publikimit: 08.07.2026

• Disertacioni gjendet i publikuar në Gjuhën Shqipe

© E drejta e autorit: Esmeralda HALO  

Publikuar nga Universiteti i Tiranës
Bazuar në aktet ligjore, rregulloreve dhe politikave të UT-ës

👉 Klikoni këtu për të parë disertacionin e plotë (PDF)

PËRMBLEDHJE / ABSTRACT

PËRMBLEDHJE (Shqip)

Shqipëria shtrihet përgjatë brigjeve të detit Adriatik dhe detit Jon me një vijë bregdetare prej rreth 450 km, ku aktiviteti portual ka luajtur historikisht dhe vazhdon të luajë një rol të rëndësishëm ekonomik dhe strategjik. Zonat portuale përfaqësojnë mjedise me presion të lartë antropogjen, për shkak të transportit detar intensiv, operacioneve të ankorimit dhe mirëmbajtjes së mjeteve lundruese, tregtisë së mallrave, magazinimit të materialeve, si dhe ndikimit të ndotjes urbane dhe industriale përreth. Karakteristikat hidrodinamike të porteve, shpesh të ndërtuara në gjire të mbrojtura ose struktura artificiale, favorizojnë grumbullimin dhe qëndrueshmërinë e ndotësve në ujë dhe sedimente.

Ky studim synon vlerësimin e ndotjes organike dhe të cilësisë fiziko-kimike të ujërave detare në zonat portuale kryesore të Shqipërisë. Gjatë një periudhe trevjeçare (2022–2024), u realizuan gjashtë fushata kampionimi në portet e Durrësit dhe Vlorës, ndërsa në një fushatë shtesë u analizuan mostra uji dhe sedimenti nga portet kryesore të vendit, nga Saranda deri në Shëngjin. Në mostrat e mbledhura u përcaktuan përqendrimet e substancave prioritare, përfshirë pesticidet organoklorike (EPA 8081B), PCB-të markuese, 13 hidrokarbure policiklike aromatike (EPA 525), benzenin dhe heksaklorobenzenin (HCB), si dhe ndotës të tjerë organikë si BTEX, n-alkanet dhe klorbenzenet. Analizat u kryen duke përdorur teknikat GC/ECD/FID dhe GC/MS, ndërsa parametrat fiziko-kimikë të ujërave (pH, temperatura, oksigjeni i tretur, BOD, COD, TSS, nutrientët dhe disa jone kryesore) u analizuan për të mbështetur vlerësimin e përgjithshëm të cilësisë së ujërave.

Rezultatet tregojnë se zonat portuale paraqesin nivele më të larta të ndotjes krahasuar me mjediset e tjera detare, si pasojë e aktivitetit intensiv antropogjen, transportit detar, operacioneve portuale dhe ndikimit të rrymave detare dhe prurjeve të lumenjve. Ky studim përfaqëson një nga përpjekjet më të plota për vlerësimin e ndotjes organike në portet shqiptare dhe thekson domosdoshmërinë e monitorimit të vazhdueshëm të këtyre ekosistemeve të ndjeshme, në përputhje me kërkesat e legjislacionit kombëtar dhe ndërkombëtar për mbrojtjen e mjedisit detar.

Fjalë kyçe: porti i Durrësit, porti i Vlorës, portet Shqiptare, ndotja detare, GC/ECD/FID, GC/MS

ABSTRACT (Anglisht)

Albania is bordered by the Adriatic and Ionian Seas, with a coastline of about 450 km, where port activities have historically played and continue to play a key economic and strategic role. Port areas represent environments under high anthropogenic pressure due to intensive maritime transport, vessel anchoring and maintenance operations, cargo handling and storage, as well as the influence of surrounding urban and industrial activities. Moreover, the hydrodynamic characteristics of ports, often located in sheltered bays or constructed as artificial basins, favor the accumulation and persistence of pollutants in water and sediments.

This study aims to assess organic pollution and the physico-chemical quality of marine waters in the main Albanian port areas. Over a three-year period (2022–2024), six sampling campaigns were conducted in the ports of Durrës and Vlora, while an additional campaign included water and sediment sampling from the major ports along the Albanian coast, from Saranda in the south to Shëngjin in the north. The collected samples were analyzed for priority substances, including organochlorine pesticides (EPA 8081B), indicator polychlorinated biphenyls (PCBs), 13 polycyclic aromatic hydrocarbons (PAHs; EPA 525), benzene, and hexachlorobenzene (HCB), as well as other organic pollutants such as BTEX, n-alkanes, and chlorobenzenes. Organic pollutants were determined using GC/ECD/FID and GC/MS techniques, while physico-chemical parameters of water (pH, temperature, dissolved oxygen, BOD, COD, TSS, nutrients, and selected major ions) were analyzed to support the overall assessment of marine water quality.

The results show that port areas present higher levels of pollution compared to other marine environments, as a result of intensive anthropogenic activity, maritime transport, port operations, and the influence of sea currents and river flows. This study represents one of the most comprehensive efforts to assess organic pollution in Albanian ports and emphasizes the necessity of continuous monitoring of these sensitive ecosystems, in accordance with the requirements of national and international legislation for the protection of the marine environment.

Keywords: Durres port, Vlora port, Albanian port, Marine pollution, GC/ECD/FID, GC/MS

The post Esmeralda HALO – Analizat e substancave prioritare në ujërat e porteve kryesore në shqipëri appeared first on UNIVERSITETI I TIRANËS.

Autori: Irena FATA

• Institucioni: Universiteti i Tiranës, Fakulteti i Ekonomisë, Departamenti i Statistikës dhe Informatikës së Zbatuar

• Fusha e studimit:  Statistikë dhe Informatikë e Zbatuar / Statistikë dhe Matematikë e Aplikuar në Ekonomi

• Data e publikimit: 08.07.2026

• Disertacioni gjendet i publikuar në Gjuhën Shqipe

© E drejta e autorit: Irena FATA

Publikuar nga Universiteti i Tiranës
Bazuar në aktet ligjore, rregulloreve dhe politikave të UT-ës

👉 Klikoni këtu për të parë disertacionin e plotë (PDF)

Abstrakti

Ky disertacion shqyrton në mënyrë të integruar ndërthurjen midis Ekonomisë Qarkulluese (EQ) dhe Big Data Analytics (BDA), duke synuar të kontribuojë në kuptimin analitik të rolit të të dhënave në vlerësimin dhe interpretimin e tranzicionit qarkullues. Pavarësisht rritjes së ndjeshme të interesit shkencor për këtë fushë, literatura bashkëkohore karakterizohet nga fragmentim konceptual, heterogjenitet metodologjik dhe mungesë e evidencës empirike të konsoliduar. Në këtë kontekst, studimi trajton hendekun ndërmjet potencialit analitik të BDA dhe rezultateve reale të performancës qarkulluese.

Disertacioni mbështetet në një qasje metodologjike integruese, e cila kombinon analizën bibliometrike, analizën semantike përmes teknikave të topic modelling dhe analizën empirike statistikore mbi të dhëna panel shumëdimensionale në nivel shtetesh. Analiza bibliometrike dhe ajo semantike përdoren për të identifikuar strukturën shkencore dhe përmbajtjen konceptuale të fushës EQ-BDA, ndërsa analiza empirike integruese shkon përtej një qasjeje thjesht tipologjike. Në këtë kuadër, ajo përfshin regresionin OLS mbi të dhëna panel me gabime standarde cluster-robust, duke krahasuar katër specifikime alternative (M_VAR, M_KL, M1, M2), me qëllim vlerësimin e kontributit relativ të faktorëve strukturorë dhe digjitalë, si dhe testimin e rolit të digjitalizimit si tregues i tërthortë i BDA-së. Krahas kësaj, disertacioni përfshin edhe modelimin parashikues të bazuar në Machine Learning (XGBoost), për kuantifikimin e trajektores së gjenerimit të mbetjeve urbane dhe për vlerësimin e skenarëve alternativë të politikave qarkulluese.

Rezultatet tregojnë se tranzicioni drejt ekonomisë qarkulluese karakterizohet nga konfigurime strukturore të ndryshme dhe trajektore jo-lineare, edhe në kontekste me korniza politike formalisht të ngjashme. Studimi thekson rolin e Big Data Analytics si mekanizëm analitik ndërmjetësues që mbështet interpretimin e këtyre konfigurimeve, pa supozuar modele universale tranzicioni. Analiza ekonometrike evidenton se gjenerimi i mbetjeve për frymë dhe PBB-ja për frymë janë faktorët kryesorë shpjegues, ndërsa kapaciteti digjital nuk shfaq efekt të drejtpërdrejtë të matshëm, duke konfirmuar empirikisht rolin ndërmjetësues të BDA-së. Analiza parashikuese tregon një stagnim strukturor në skenarin bazë dhe një reduktim kumulativ deri në 6,971 ton deri në vitin 2030 në skenarin e ndërhyrjes agresive. Kontributi i disertacionit qëndron në integrimin teorik, metodologjik dhe empirik të ndërthurjes EQ-BDA , duke ofruar një kornizë analitike për kuptimin e performancës qarkulluese të bazuar në evidencë.

Fusha: Ekonomia qarkulluese dhe Big Data Analytics në kontekstin e zhvillimit të qëndrueshëm

Fjalët kyçe: Ekonomia qarkulluese; Big Data Analytics; Menaxhimi i mbetjeve; Performanca qarkulluese; Analiza empirike; Tranzicioni i qëndrueshëm; Indikatorë mjedisorë; Regresion panel OLS; Machine Learning; XGBoost; Parashikim seri kohore; Skenarë politikash

Abstract

This dissertation examines, in an integrated manner, the interconnection between the Circular Economy (CE) and Big Data Analytics (BDA), aiming to contribute to the analytical understanding of the role of data in assessing and interpreting the circular transition. Despite the rapidly growing scientific interest in this field, the contemporary literature remains characterized by conceptual fragmentation, methodological heterogeneity, and a limited consolidation of empirical evidence. Within this context, the study addresses the persistent gap between the analytical potential of Big Data Analytics and the observed empirical outcomes of circular performance.

The dissertation relies on an integrative methodological approach that combines bibliometric analysis, semantic analysis using topic modeling techniques, and empirical statistical analysis of multidimensional panel data at the country level. Bibliometric and semantic analysis are used to identify the scientific structure and conceptual content of the EQ-BDA field, while the integrative empirical analysis goes beyond a purely typological approach. In this context, it includes OLS regression on panel data with cluster-robust standard errors, comparing four alternative specifications (M_VAR, M_KL, M1, M2) to assess the relative contribution of structural and digital factors, and to test the role of digitalization as a proxy indicator of BDA. In addition, the dissertation includes predictive modeling using Machine Learning (XGBoost) to quantify the trajectory of urban waste generation and evaluate alternative circular policy scenarios.

The findings indicate that the transition towards a circular economy is characterized by diverse structural configurations and non-linear trajectories, even across contexts with formally similar policy frameworks. Econometric results identify waste generation per capita and GDP per capita as the primary structural determinants of landfill dependency, while the digitalization variable yields no statistically significant direct effect , empirical confirmation of BDA’s intermediary rather than causal role. Forecasting analysis reveals structural stagnation under the business-as-usual scenario (11,200–12,500 ton/year) and a cumulative reduction of up to 6,971 tonnes by 2030 under the aggressive intervention scenario (−4%/year). The study highlights the role of Big Data Analytics as an intermediary analytical mechanism that supports the interpretation of these configurations and the quantification of policy effects, without assuming universal transition models. The main contribution of the dissertation lies in the theoretical, methodological, and empirical integration of the CE–BDA nexus, offering an evidence-based analytical framework for understanding circular performance.

Field of study: Circular Economy and Big Data Analytics in the context of sustainable development

Keywords: Circular economy; Big Data Analytics; Waste management; Circular performance; OLS panel regression; Machine Learning; XGBoost; Medium-term forecasting; Policy scenarios; Empirical analysis; Sustainable transition; Environmental indicators

The post Irena FATA – ROLI I BIG DATA ANALYTICS NË EKONOMINË QARKULLUESE  appeared first on UNIVERSITETI I TIRANËS.

Autori: Almina DOKO (MANOKU)

• Institucioni: Universiteti i Tiranës,  Fakulteti i Ekonomisë, Departamenti i Kontabilitetit

• Fusha e studimit:  Kontabilitet

• Data e publikimit: 08.07.2026

• Disertacioni gjendet i publikuar në Gjuhën Shqipe

© E drejta e autorit: Almina DOKO (MANOKU)

Publikuar nga Universiteti i Tiranës
Bazuar në aktet ligjore, rregulloreve dhe politikave të UT-ës

👉 Klikoni këtu për të parë disertacionin e plotë (PDF)

Abstrakti

Ky punim trajton kontabilitetin ligjor si disiplinë të integruar që kombinon kontabilitetin, auditimin, hetimin financiar dhe analizën ligjore për zbulimin dhe dokumentimin e mashtrimeve në pasqyrat financiare. Literatura ndërkombëtare, në vendet me praktika të zhvilluara të kontabilitetit ligjor, dëshmon përdorim të gjerë të metodave statistikore dhe algoritmike si instrument ndihmës për zbulimin e mashtrimeve financiare. Në Shqipëri dhe Ballkanin Perëndimor, kontabiliteti ligjor mbetet disiplinë e paformalizuar si profesion autonom, dhe mungojnë studime empirike që e pasurojnë me inteligjencën artificiale.

Studimi propozon një kornizë metodologjike të kontabilitetit ligjor të mbështetur nga inteligjenca artificiale. Modeli Beneish M-Score përdoret për vlerësimin paraprak të rrezikut të manipulimit dhe klasifikimin e njësive ekonomike. Kjo bazë shfrytëzohet për trajnimin dhe testimin e algoritmeve Support Vector Machines dhe Neural Networks, me qëllim zhvillimin e modeleve parashikuese që mbështesin kontabilistin ligjor në identifikimin e njësive me rrezik të lartë.

Rezultatet empirike tregojnë se integrimi i analizës tradicionale financiare me inteligjencën artificiale rrit ndjeshëm saktësinë e zbulimit të mashtrimit. Evidentohen tregues financiarë me rol vendimtar parashikues, që mund të shërbejnë si indikatorë paralajmërues të hershëm. Studimi ofron kornizë të zbatueshme për forcimin e kontabilitetit ligjor në Shqipëri, me aplikim në auditim, hetim financiar dhe mbikëqyrje rregullatore.

Fusha: Kontabilitet dhe Analizë financiare

Fjalët kyce: Mashtrimi në pasqyrat financiare; Kontabiliteti ligjor; Beneish M-Score; Machine learning

Abstract

This study addresses forensic accounting as an integrated discipline that combines accounting, auditing, financial investigation, and legal analysis for detecting and documenting financial statement fraud. International literature, particularly from countries with well-established forensic accounting practices, demonstrates the widespread use of statistical and algorithmic methods as supporting instruments for fraud detection. In Albania and the Western Balkans, forensic accounting remains unformalized as an autonomous profession, with a lack of empirical studies integrating it with artificial intelligence.

The study proposes a methodological framework for forensic accounting supported by artificial intelligence. The Beneish M-Score model is employed for preliminary assessment of manipulation risk and classification of economic entities. This foundation supports the training and testing of Support Vector Machines and Neural Networks algorithms, aiming to develop predictive models that assist the forensic accountant in identifying high-risk entities.

Empirical results indicate that integrating traditional financial analysis with artificial intelligence significantly enhances fraud detection accuracy. Financial indicators with decisive predictive roles are identified, which may serve as early warning signals. The study offers an applicable framework for strengthening forensic accounting in Albania, with applications in auditing, financial investigation, and regulatory oversight.

Field of study: Accounting and Financial Analysis

Keywords: Financial statement fraud; Forensic accounting; Beneish M-Score; Machine learning

The post Almina DOKO – Kontabiliteti ligjor dhe zbulimi i mashtrimeve në pasqyrat financiare appeared first on UNIVERSITETI I TIRANËS.