Titulli i Disertacionit: Kontrata e sigurimit të pasurisë në një vështrim krahasues
Autori: Etien Isak
- Institucioni: Universiteti i Tiranës, Fakulteti i Drejtësisë, Departamenti i të Drejtës Civile
- Fusha e studimit: E Drejtë Civile
- Data e publikimit: 23.07.2026
- Disertacioni gjendet i publikuar në Gjuhën Shqipe
© E drejta e autorit: Etien Isak
Publikuar nga Universiteti i Tiranës
Bazuar në aktet ligjore, rregulloreve dhe politikave të UT-ës.
👉 Klikoni këtu për të parë disertacionin e plotë (PDF)
Abstrakti: ABSTRAKT Kontrata e sigurimit dhe ajo e sigurimit të pasurisë në veçanti përbën një nga kontratat tipike të parashikuara në Kodin Civil të Republikës së Shqipërisë. Për shkak të zhvillimeve historike, të cilat kanë imponuar ndryshimin e regjimeve politike dhe ekonomike përgjatë shekullit XX, legjislatura të ndryshme kanë miratuar rishtazi legjislacionin e tyre civil që i është përshtatur zhvillimeve të kohës. Kontrata e sigurimit ka gjetur rregullim në Kodin Tregtar të Mbretërisë Shqiptare që i përket periudhës së mbretit Zog, në ligjin nr.2359, datë 15.11.1956 “Mbi Veprimet Juridike dhe mbi Detyrimet” si dhe Kodin Civil të Republikës Popullore Socialiste të Shqipërisë të vitit 1981, si dhe në Kodin Civil të Republikës së Shqipërisë të vitit 1994 në fuqi edhe sot. Kontrata e sigurimit të pasurisë gjen rregullim në tridhjetë e gjashtë dispozita. Kodi Civil i Republikës së Shqipërisë pasqyron të drejtat dhe detyrimet e palëve kontraktore, duke përbërë një bazë të mjaftueshme për zhvillimin e tregut të sigurimeve në Shqipëri. Qëllimi i këtij punimi është që të kryejë një analizë krahasimore, duke nisur me një përmbledhje në lidhje me ndryshimet që ka pësuar kontrata e sigurimit të pasurisë në historinë legjislative të vendit tonë, si dhe duke ballafaquar legjislacionin civil në lidhje me kontratën e sigurimit të pasurisë në të drejtën civile të Kosovës, Italisë dhe Gjermanisë. Gjithashtu punimi ndalet në analizën e kontratës së sigurimit të pasurisë me elementë të huaj dhe disa përfundime të Komisionit Europian mbi kontratën e sigurimit në vende të Bashkimit Europian. Ballafaqimi i këtyre tri modeleve legjislative mbi kontratën e sigurimit të pasurisë dhe përfundimeve të Komisionit Europian vlen për nxjerrjen e disa rekomandimeve duke sugjeruar përmirësime të mëtejshme të kontratës së sigurimit të pasurisë në legjislacionin shqiptar.
Fjalë kyçe: Sigurimi i pasurisë, interesi pasuror, transferimi i rrezikut, primi, mbulimi me sigurim, sigurimi në favor të të tretit, shpërblimi i sigurimit, shuma e sigurimit, tjetërsimi i pasurisë gjatë sigurimit, sigurimi i përgjegjësisë, subrogimi, bashkësigurimi, sigurimi prapaveprues.
Abstract: The insurance contract and the property insurance contract in particular constitute one of the typical contracts provided for in the Civil Code of the Republic of Albania. Due to historical developments, which have imposed changes in political and economic regimes throughout the 20th century, various legislatures have recently adopted their civil legislation that has adapted to the developments of the time. The insurance contract has found regulation in the Commercial Code of the Albanian Kingdom dating back to the period of King Zog, in Law No. 2359, dated 15.11.1956 “On Legal Actions and Obligations” as well as the Civil Code of the Socialist People’s Republic of Albania of 1981, and in the Civil Code of the Republic of Albania of 1994 still in force today. The property insurance contract finds regulation in thirty-six provisions. The Civil Code of the Republic of Albania reflects the rights and obligations of the contracting parties, constituting a sufficient basis for the development of the insurance market in Albania. The purpose of this paper is to conduct a comparative analysis, starting with a summary of the changes that the property insurance contract has undergone in the legislative history of our country, as well as comparing the civil legislation regarding the property insurance contract in the civil law of Kosovo, Italy and Germany. The paper also focuses on the analysis of the property insurance contract with foreign elements and some conclusions of the European Commission on the insurance contract in European Union countries. The comparison of these three legislative models on the property insurance contract and the conclusions of the European Commission is valid for issuing some recommendations by suggesting further improvements to the property insurance contract in Albanian legislation.
Keywords: Property insurance, property interest, risk transfer, premium, insurance coverage, insurance in favor of a third party, insurance compensation, policy limit, alienation of property during insurance, liability insurance, subrogation, co-insurance, retroactive insurance.