Titulli i Disertacionit: Pronësia industriale në këndvështrimin e të drejtës ndërkombëtare private. Markat dhe patentat
Autori: Lira Spiro
- Institucioni: Universiteti i Tiranës, Fakulteti i Drejtësisë, Departamenti i të Drejtës Civile
- Fusha e studimit: E Drejtë Civile
- Data e publikimit: 23.07.2026
- Disertacioni gjendet i publikuar në Gjuhën Shqipe
© E drejta e autorit: Lira Spiro
Publikuar nga Universiteti i Tiranës
Bazuar në aktet ligjore, rregulloreve dhe politikave të UT-ës.
👉 Klikoni këtu për të parë disertacionin e plotë (PDF)
Abstrakti: Ky disertacion eksploron sfidat dhe mundësitë në trajtimin juridik të pronësisë industriale nën këndvështrimin e së drejtës ndërkombëtare private, duke u fokusuar në juridiksionin dhe ligjin e zbatueshëm për markat dhe patentat. Parimi i territorialitetit analizohet si një shtyllë themelore që rregullon krijimin dhe mbrojtjen e këtyre të drejtave, duke nxjerrë në pah kufizimet që dalin në kontekste ndërkombëtare dhe rastet trans-nacionale. Pjesa qendrore e punimit trajton juridiksionin ekskluziv për regjistrimin dhe vlefshmërinë e të drejtave të pronësisë industriale, duke u bazuar në rregulloret e BE-së si Rregullorja e Brukselit Ia dhe instrumente ndërkombëtare si Konventa e Parisit dhe Marrëveshja TRIPS. Disertacioni identifikon mangësitë në harmonizimin ndërkombëtar dhe konfliktet që lindin nga interpretimi i ndryshëm i ligjeve kombëtare. Në mënyrë të veçantë, analiza thekson rëndësinë e ligjit të zbatueshëm në përcaktimin e të drejtave dhe detyrimeve të palëve, duke u fokusuar në rolin e vendit të regjistrimit si faktori kryesor përcaktues. Gjithashtu, diskutohen rastet gjyqësore më të rëndësishme dhe jurisprudenca për të ilustruar kompleksitetin e këtyre çështjeve. Në epokën dixhitale, disertacioni adreson sfidat që vijnë nga shkeljet online të të drejtave të pronësisë industriale dhe propozon reforma ligjore për të trajtuar këto problematika. Rekomandimet përfshijnë nevojën për harmonizim më të mirë ndërkombëtar, forcimin e legjislacionit shqiptar dhe zhvillimin e qasjeve të reja përmes mekanizmave të specializuar ndërkombëtarë. Ky disertacion përfaqëson një kontribut të rëndësishëm në fushën e së drejtës ndërkombëtare private, duke ofruar udhëzime praktike dhe teorike për zhvillimin e mëtejshëm të kuadrit juridik të pronësisë industriale.
Fjalë kyçe: Juridiksioni; Ligji i zbatueshëm; Territorialiteti; Pronësia industriale; Harmonizimi ndërkombëtar
Abstract: This dissertation explores the challenges and opportunities in addressing the legal aspects of industrial property under the perspective of private international law, focusing on jurisdiction and the applicable law for trademarks and patents. The principle of territoriality is analysed as a fundamental pillar governing the creation and protection of these rights, highlighting the limitations arising in international contexts and transnational cases. The central part of the dissertation examines exclusive jurisdiction for the registration and validity of industrial property rights, drawing upon EU regulations such as the Brussels I Regulation and international instruments like the Paris Convention and the TRIPS Agreement. The dissertation identifies gaps in international harmonization and conflicts arising from differing interpretations of national laws. In particular, the analysis underscores the importance of applicable law in determining the rights and obligations of the parties, emphasizing the role of the place of registration as the primary determining factor. Additionally, significant case law and jurisprudence are discussed to illustrate the complexity of these issues. In the digital era, the study addresses challenges arising from online infringements of industrial property rights and proposes legal reforms to tackle these issues. The recommendations include the need for improved international harmonization, strengthening Albanian legislation, and developing new approaches through specialized international mechanisms. This dissertation represents a significant contribution to the field of private international law, offering practical and theoretical guidance for the further development of the legal framework for industrial property.
Keywords: Jurisdiction; Applicable Law; Territoriality; Industrial Property; International Harmonization